آیا می‌دانید علائم فشار خون بالا چیست؟ فشار خون بالا بیماری‌ای است که امروزه به دلیل سبک زندگی کم‌تحرک و رژيم‌های غذایی نامناسب به شدت در جوامع مختلف رواج پیدا کرده است.

همه‌ی ما معمولا در خانواده‌هایمان با این بیماری از نزدیک برخورد داشته‌ایم و می‌دانیم با اینکه بیماری خاموشی به نظر می‌رسد اما بسیار خطرناک است و اگر درست کنترل نشود می‌تواند عوارض جدی در بر داشته باشد.

بنابراین کنترل فشار خون موضوع مهمی است. همراه "گیتی لایف" باشید، زیرا در این مقاله می‌خواهیم شما را بیشتر با این بیماری آشنا کنیم.

در مورد فشار خون بالا چه می‌دانید؟

فشار خون بالا؛

بسیاری از افراد در سراسر جهان مبتلا به پر فشاری (هیپرتانسیون؛ hypertension) یا افزایش فشار خون هستند که اصطلاحا به آن «فشار خون» یا «فشار خون بالا» هم گفته می‌شود.

علائم فشار خون،به طور معمول قابل مشاهده نیستند و ممکن است تا سال ها در بدن پدیدار نشوند و حتی بعد از پدیدار شدن این علائم به بیماری های دیگر نسبت داده شوند.

برای درمان فشار خون بالا، شما می‌توانید با یک سری عادات و رفتارها و مصرف دارو با مشورت پزشک سلامت خود را به دست آورید.

گزارش‌ها حاکی از آن است تا سال 2010 حدود یک میلیارد و 200 میلیون نفر در دنیا فشار خون بالا داشته‌اند و بنابر اعلام سازمان جهانی بهداشت 13 درصد همه‌ی مرگ و میرها به دلیل فشار خون بالا بوده است.

پیش‌بینی می‌شود با افزایش 60 درصدی این میزان تا 2025 گسترش فشار خون بالا نزدیک به یک میلیارد و 560 میلیون نفر از جمعیت دنیا را دچار این بیماری کند.

بررسی صورت گرفته در نظام مراقبت ایران به سال 90 نیز نشان می‌دهند 17/5 درصد از ایرانی‌های 15 تا 64 ساله فشار خون بالا دارند.

هم‌چنین، بررسی بار بیماری‌ها و آسیب‌ها در کشور به سال 82 نشان‌داد از میان 27 عامل خطر، نزدیک به 15 درصد از بار بیماری‌ها ناشی از فشار خون بوده است.

بنابر اعتقاد کارشناسان، گسترش عوامل خطر بیماری‌های قلبی عروقی در ایران بالا هست به طوری که در پنجمین دور بررسی‌های نظام مراقبت عوامل خطر بیماری‌های غیر واگیر ایرانی‌ها در سال 1388 در هر 2 جنس و گروه سنی 15 تا 44 سال تنها 4 درصد و در گروه سنی 45 تا 64 سال تنها یک درصد بدون عامل خطر بودند.

75 درصد افراد دارای فشارخون در ایران بدون درمان می‌مانند. به هر حال براساس اعلام دکتر طریقت منفرد، وزیر کنونی بهداشت از هر 100 ایرانی بزرگ سال 20 نفر فشار خون دارند.

این در حالی اهست که تنها 10 نفر از این تعداد از فشار خون خود آگاهی دارند، 5 نفر از این 10 نفر نیز درمان می‌شوند و 75 درصد از فشار خونی‌ها بدون درمان می‌مانند. این موضوع تنها ویژه ایران نیست بلکه جهانی است.

به این ترتیب سازمان جهانی بهداشت در سال 2011 میزان مرگ ناشی از فشار خون بالا در ایرانی‌ها را 33/44 در یک صد هزار نفر جمعیت اعلام و رتبه 67 دنیا را برای ایران ثبت کرد.

در مورد فشار خون بالا چه می‌دانید؟

عوارض‌ فشار خون بالا؛

عوارض احتمالی فشار خون بالا که در صورت عدم درمان پرفشاری روی می‌دهند عبارتند از:

  • سکته مغزی
  • حمله قلبی
  • ورم‌ ریه
  • نارسایی‌ کلیه
  • آسیب چشمی و مشکل بینایی
  • نارسایی احتقانی قلب

پیشنهاد مطالعه

توصیه‌های عملی برای مبتلایان به ورم مفاصل

این درحالی هست که بیماری‌های قلبی عروقی نخستین علت مرگ در دنیا هستند. طبق اعلام سازمان جهانی بهداشت به سال 2005، بیماری‌های قلبی عروقی 17/5 میلیون نفر قربانی داشته است که 30 درصد کل مرگ‌های دنیا را شامل می‌شود.

پیش بینی شده این رقم تا سال 2030 به 23 میلیون نفر افزایش یابد. بررسی‌های انجام شده در 29 استان ایران در سال 83 نیز نشان می‌دهد که بیماری‌های قلبی عروقی 138هزار قربانی گرفته است به معنای نزدیک به 378 نفر در روز.

البته متوسط سن مرگ ناشی از این بیماری‌‌ها حدود 69 سال بوده و بررسی‌ها حاکی از آن است که نخستین علت مرگ کشور نیز به سال 83، بیماری‌های قلبی عروقی بوده است.

با وجود اهمیت این بیماری‌ها متاسفانه برخی تصور می‌کنند بیماری‌های قلبی و سکته مغزی بیماری سالمندان و البته مردان است اما بنابر اعلام یک کارشناس پیش‌گیری از بیماری‌های قلبی وزارت بهداشت.

باید گفت این تصور اشتباه است و بیماری‌های قلبی عروقی در زنان به اندازه مردان خطر ایجاد می‌کند هر چند که این خطر به طور جدی کمتر تخمین‌زده شده است.

نزدیک نیمی از 17/5 میلیون مرگ سالانه ناشی از بیماری‌های قلبی عروقی دنیا در زنان رخ می‌دهد. در حقیقت این بیماری نخستین عامل مرگ در زنان است یعنی یک مرگ از هر 3 مرگ یک مرگ در هر دقیقه.

بنابراین لازم است که زنان در مورد خطر بیماری‌های قلبی عروقی و اقدامات حفاظتی برای خود و افراد خانواده آگاهی داشته باشند. شناخت عوامل خطر این بیماری و دوری از آن‌ها برای در امان ماندن از این قاتل خاموش بسیار مهم است.

در مورد فشار خون بالا چه می‌دانید؟

علل ابتلا به فشار خون بالا؛

علل بروز این بیماری هنوز به طور کامل شناخته نشده است ولی برخی عوامل که فرد را مستعد ابتلا به فشار خون می‌کنند از جمله:

  • زمینه‌های ارثی در داشتن فشار خون بالا
  • افزایش سن
  • عصبانیت، اضطراب و استرس
  • اضافه وزن زیاد یا چاقی
  • نوشیدن بیش از حد الکل و استعمال دخانیات
  • داشتن سبک زندگی بی تحرک
  • داشتن دیابت
  • مصرف بیش از حد نمک

بیشتر بخوانید

آلزایمر؛ مرگ تدریجی سلول‌های مغزی

البته بیش از همه بر مصرف حساب شده نمک تاکید دارند تا جایی که از آن به عنوان سم سفید یاد می‌کنند و معتقدند از آن جا که ارتباط بین مصرف زیاد نمک و افزایش فشار خون به ویژه در افراد دارای سابقه خانوادگی فشار خون بالا ثابت شده است.

کاهش مصرف آن نیز به سرعت باعث کاهش فشار خون بالا می‌شود و اگر نمک همواره به مقدار کم مصرف شود فرد با افزایش سن دچار فشار خون بالا نخواهد شد. کارشناسان در حالی به محدود کردن مصرف نمک تاکید دارند که میزان مصرف آن در مواد خوراکی به ویژه غذاهای آماده بسیار بالا است.

طبق توصیۀ سازمان بهداشت جهانی، بیشینه مقدار مصرف روزانه نمک 5 گرم است اما این در حالی است که میزان مصرف نمک ایرانی‌ها 2 تا 3 برابر این مقدار برآورد شده است.

دکتر زهرا عبداللهی رییس دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت اعتقاد دارد: کاهش حدود 6 گرم نمک دریافتی روزانه باعث کاهش 24 درصدی سکته مغزی و 18درصدی بیماری عروق کرونر می‌شود.

همچنین نزدیک به 2/5 میلیون مرگ و میر را نیز کاهش می‌دهد و با کاهش 25 درصدی مصرف نمک خطر حوادث قلبی عروقی 25 درصد کاهش می‌یابد.

بنابر اهمیت فشار خون و بار بیماری‌های ناشی از آن سازمان جهانی بهداشت شعار امسال هفته سلامت را "فشار خون را جدی بگیریم" انتخاب کرده است تا شاید تلنگری برای اتخاذ تدابیر و راه کارهای مناسب دولت‌ها و صد البته خود مردم برای مقابله با این مشکل بهداشتی باشد. 

در همین راستا نیز وزارت بهداشت ایران با اذعان به اهمیت "فشار خون" و بیماری‌های ناشی از آن طرح "پایش سلامت ایرانیان بالای 30 سال" را هم زمان با هفته سلامت سال 92 در دستور کار قرار داد و قرار بر این بود 100 هزار پرستار در قالب این طرح به صورت داوطلبانه و رایگان به سنجش فشار خون و وزن مردم پردازند.

بنابر گفته دکتر کوروش اعتماد رییس مرکز مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت برای افرادی که در این غربالگری شرکت می‌کردند پرونده الکترونیکی تشکیل خواهد شد.

در مورد فشار خون بالا چه می‌دانید؟

پیشگیری و درمان فشار خون بالا؛

برای پبشگیری و درمان فشار خون بالا شما می‌توانید با رعایت یک سری نکات در زندگی روزانه خود،سلامت بدنتان را تضمین کنید:

  • به طور مرتب فشار خون خود را کنترل کنید.
  • میزان مصرف نمک را کاهش دهید.
  • سیگار نکشید.
  • غذاهای کم چرب بخورید.
  • وزن خود را در حد ایده‌آل نگه دارید.
  • به طور مرتب ورزش کنید.
  • استرس‌‌ها را کاهش دهید.

سخن آخر...

فشار خون یک بیماری خطرناک و خاموش می‌باشد که در اثر بی‌تحرکی، استرس و اضطراب به وجود می‌آید، این بیماری محدودیت سنی ندارد ولی اکثر در سنین بالا به این بیماری دچارند.

در صورتی که به بیماری فشار خون بالا دچار شده‌اید همیشه باید فشار خون خود را کنترل، درمان و پرهیزهای لازم را انجام دهید که فشار خون خود را به حالت طبیعی و عادی برگردانید، البته این که به حالت طبیعی برگردد به ندرت ممکن است.

داروهایی که مصرف می‌کنید و تغییراتی که در سبک زندگی به وجود می‌آورید باید همیشگی و ادامه دار باشد که بتوانید فشار خون را ثابت نگه دارید و خطری شما را تهدید نکند در غیر این صورت دچار بیماری‌های قلبی و مغزی و یا کلیوی و… می‌شوید.

حالا که با بیماری فشار خون بالا آشنا شدید، به ما بگویید شما از چه روشی برای پیشگیری و درمان آن، استفاده می‌کنید؟

منبع: مجله سلامت زنان و خانواده