دیابت بارداری یکی از مشکلات شایع در این دوران است که اگر تحت کنترل قرار نگیرد می‌تواند عوارض خطرناکی برای مادر و جنین به همراه داشته باشد.

به همین دلیل پیشگیری و تشخیص دیابت بارداری از اهمیت بسیاری برخوردار است. شاید این سوال را داشته باشید که علائم دیابت بارداری چیست و چگونه می‌توان این بیماری را کنترل کرد!

عوارض دیابت بارداری بر حاملگی مادر و جنین چیست؟ آیا با رژیم غذایی دیابت بارداری را می‌توان درمان کرد؟ البته جای نگرانی وجود ندارد، زیرا اکثر بارداری‌ها به سلامت پایان می‌پذیرند.

"گیتی لایف" سعی بر حفظ سلامت شما و فرزند دلبندتان را دارد. برای ایمن نگهداشتن خود و فرزندتان پیشنهاد می‌کنیم در این مقاله با ما همرا باشید.

دیابت بارداری را بهتر بشناسیم

دیابت بارداری

دیابت بارداری نوع موقتی از بیماری دیابت است که در هنگام بارداری ایجاد می‌شود. اگر میزان قند خون مادر در دوران بارداری بالاتر از مقدار طبیعی باشد او به دیابت بارداری مبتلا شده است.

بر اساس مطالعات انجام شده، ۲ تا ۱۰ درصد از زنان باردار در ایالات متحده به دیابت مبتلا می‌شوند. به طور کلی دو نوع دیابت بارداری وجود دارد، دیابت کلاس A1 و دیابت کلاس A2.

زنانی که مبتلا به دیابت کلاس A1 می‌شوند می‌توانند با تغییر رژیم غذایی و تمرین‌های ورزشی آن را کنترل کنند، اما کسانی که دیابت کلاس A2 را تجربه می‌کنند به استفاده از انسولین یا داروهای دیگر نیاز دارند.

دیابت بارداری پس از تولد فرزند خود به خود رفع می‌شود، اما این بیماری می‌تواند در هنگام بارداری سلامت فرزند شما را تحت تأثیر قرار دهد و حتی خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ را در دوره‌های بعدی زندگی شما افزایش دهد.

  • نشانه‌های دیابت بارداری

زنانی که به دیابت بارداری مبتلا می‌شوند معمولا نشانه‌های خاصی را تجربه نمی‌کنند و یا علائم مربوطه را به بارداری نسبت می‌دهند. در بیشتر موارد، زنان باردار در حین یکی از تست‌های غربالگری منظم متوجه این مشکل می‌شوند.

اگر شما به دیابت بارداری مبتلا باشید ممکن است نسبت به شرایط عادی بیشتر احساس تشنگی و گرسنگی کنید و به این ترتیب غذای بیشتری بخورید و یا بیشتر از مواقع دیگر نیاز به دفع ادرار داشته باشید. علاوه بر این، احساس خستگی یا تار شدن دید در هنگام بارداری نیز می‌تواند نشانه‌هایی از ابتلا به دیابت باشند.

پیشنهاد مطالعه

17 باید و نباید مهم در دوران بارداری

  • علل ایجاد دیابت بارداری

هنگامی که غذا می‌خوریم، غده‌ی لوزالمعده یا پانکراس در بدن ما انسولین ترشح می‌کند. انسولین هورمونی است که به انتقال گلوکز از جریان خون به سلول‌ها کمک می‌کند.

سلول‌های بدن از گلوکز به عنوان سوخت برای تأمین انرژی استفاده می‌کنند و به این‌ترتیب مقدار قند موجود در خون به کمک انسولین تنظیم می‌شود.

در دوره‌ی بارداری، جفت در بدن مادر هورمون‌هایی تولید می‌کند که باعث می‌شود مقدار گلوکز در خون شما بالا بماند. معمولا در این شرایط، غده‌ی پانکراس می‌تواند برای مدیریت میزان قند خون، انسولین ترشح کند.

اما اگر بدن شما نتواند به اندازه‌ی کافی انسولین بسازد و یا آن‌طور که باید از انسولین استفاده نکند، میزان قند خون شما بالا می‌رود و به دیابت بارداری مبتلا می‌شوید.

دیابت بارداری را بهتر بشناسیم

  • خطرات دیابت بارداری

دیابت بارداری می‌تواند مشکلاتی برای مادر و جنین ایجاد کند. برخی از این مشکلات عبارتند از:

  • بالا بودن وزن نوزاد در هنگام تولد
  • زایمان زودتر از موعد (معمولا به صورت سزارین)
  • پایین بودن میزان قند خون در نوزاد هنگام تولد
  • افزایش فشار خون در بدن مادر باردار
  • افزایش خطر ابتلا به اختلال چند عضوی پره-اکلامپسی (Pre-eclampsia) در مادر

چه عواملی ابتلا به دیابت بارداری را افزایش می‌دهند؟

  • اضافه وزن پیش از بارداری
  • بالا بودن میزان قند خون از مقدار مناسب (حتی اگر این مقدار کمتر از آن باشد که بتوان نام آن را دیابت گذاشت)
  • سابقه‌ی دیابت در بین اعضای خانواده
  • سابقه‌ی ابتلا به دیابت بارداری در زایمان‌های قبلی
  • ابتلا به بیماری‌های که مقاومت انسولینی ایجاد می‌کنند، مانند سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS)
  • فشار خون بالا یا مشکلات دیگر
  • سابقه‌ی داشتن فرزندی که در هنگام تولد وزن بالایی داشته است (بالای چهار کیلوگرم)
  • سابقه‌ی داشتن فرزندی که مرده به دنیا آمده باشد و یا در هنگام تولد سالم نباشد
  • سن بیشتر از ۲۵ سال

تشخیص دیابت بارداری

دیابت بارداری معمولا در نیمه‌ی دوم بارداری ایجاد می‌شود. اگر احتمال ابتلای شما به دیابت بارداری زیاد باشد، پزشک شما در هفته‌ی ۲۴ ام تا ۲۸ ام با انجام آزمایش قند خون این احتمال را بررسی خواهد کرد.

در این صورت پزشک از شما می‌خواهد که نوعی خوراکی شیرین مصرف کنید و پس از یک ساعت با گرفتن نمونه‌ی خون بررسی می‌کند که بدن شما این شکر اضافی را چگونه مدیریت کرده است.

اگر نتیجه‌ی آزمایش نشان دهد که قند خون شما بالاتر از حد معمول (معمولا ۲۰۰ میلی‌گرم در هر دسی‌لیتر) است، انجام آزمایش قند خون دو مرحله‌ای به شما توصیه خواهد شد.

اگر احتمال ابتلا به دیابت بارداری در شما زیاد باشد اما نتایج آزمایش طبیعی باشند، ممکن است پزشک آزمایش را مدتی‌ بعد تکرار کند تا مطمئن شود که قند خون شما در حد طبیعی باقی مانده است.

بیشتر بخوانید

تاثیر دوران بارداری در تولد نوزاد سالم

 درمان دیابت بارداری

برای درمان دیابت بارداری، پزشک روی کنترل میزان قند خون شما متمرکز می‌شود. در این شرایط به مادر آموزش داده می‌شود که چگونه میزان قند خون خود را در خانه اندازه گیری کند.

علاوه بر این در هر بار مراجعه به پزشک، مقدار قند خون سنجیده می‌شود. اگر به طور منظم آزمایش قند خون بدهید می‌توانید میزان گلوکز موجود در خون خود را کنترل کنید.

علاوه بر این، پزشک در مراجعات منظم سلامت جنین را به کمک سونوگرافی بررسی می‌کند. در بیشتر موارد، به مادران مبتلا به دیابت بارداری توصیه می‌شود که برای جلوگیری از مشکلات بیشتر پیش از هفته‌ی چهلم زایمان کنند.

ممکن است پزشک از شما بخواهد تغییراتی در رژیم غذایی خود ایجاد کرده و ورزش کردن را در برنامه‌ی روزانه‌ی خود بگنجانید. ورزش کردن به بدن کمک می‌کند تا میزان حساسیت به انسولین را تنظیم کند.

در حالی که رژیم غذایی متعادل می‌تواند از افزایش ناگهانی قند خون جلوگیری کند. رژیم غذایی که برای مادران مبتلا به دیابت بارداری توصیه می‌شود اغلب حاوی موارد زیر است:

  • پروتئین‌های بدون چربی
  • چربی‌های سالم
  • دانه‌های سبوس‌دار
  • لبنیات کم‌چرب
  • سبزیجات فاقد نشاسته
  • میوه‌ها (به میزان متعادل)

اگر اصلاحات در رژیم غذایی و ورزش برای مدیریت دیابت بارداری کافی نباشد، ممکن است پزشک مصرف داروهای دیگر مانند انسولین را برای کمک کردن به تنظیم قند خون تجویز کند.

دیابت بارداری را بهتر بشناسیم

پیشگیری از دیابت بارداری

پیشگیری از دیابت بارداری همیشه ممکن نیست اما همان‌طور که گفته شد برخی عوامل، احتمال ابتلا به دیابت را در زنان باردار افزایش می‌دهند.

بر اساس توصیه پزشکان، نگاه داشتن در محدوده‌ی مناسب پیش از باردار شدن و در حین آن، تغذیه‌ سالم و ورزش منظم در هنگام بارداری می‌تواند از احتمال ابتلا به دیابت بارداری کم کند.

اگر پیش از بارداری اضافه وزن دارید، سعی کنید قبل از باردار شدن با مصرف غذاهای سالم و ورزش منظم وزن خود را پایین بیاورید. در صورت لزوم از پزشک متخصص کمک بخواهید.

اگر اضافه وزن ندارید، اما ورزش نمی‌کنید و تحرک کافی ندارید باید حداقل سه بار ورزش کردن را در برنامه‌ی هفتگی خود بگنجانید. می‌توانید هر بار ۳۰ دقیقه ورزش کنید و البته مصرف سبزیجات، میوه‌ها و دانه‌های سبوس‌دار را نیز فراموش نکنید.

اگر باردار شده‌اید بدون مشورت با پزشک برای کاهش وزن خود اقدام نکنید. در صورتی که قبلا یک بار باردار بوده‌اید و سابقه‌ی دیابت بارداری دارید پزشک خود را از این موضوع مطلع کنید.

پزشک شما با انجام آزمایش‌های به موقع می‌تواند عوامل خطر احتمالی را تشخیص دهد و به شما کمک کند تا یک دوره‌ی بارداری سالم را با کم‌ترین میزان خطر سپری کنید.

در پایان...

پیشگیری کامل از دیابت بارداری ممکن نیست. با این‌حال داشتن عادت‌های سالم می‌تواند احتمال پیشرفت بیماری را کاهش دهد.

اگر باردار هستید و به یکی از عوامل خطر مربوط به دیابت بارداری دچارید، سعی کنید از رژیم غذایی سالم پیروی کنید و مرتبا ورزش نمایید. حتی تمرین سبکی مثل پیاده‌روی می‌تواند برای سلامت شما مفید باشد.

اگر می‌خواهید در آینده‌ای نزدیک باردار شوید و اضافه وزن دارید، بهترین کار این است که با مشورت پزشک وزن خود را کاهش دهید. حتی کاهش وزن با مقدار کم، کمک می‌کند تا خطر ابتلا به دیابت بارداری در شما کاهش پیدا کند.

آیا شما نیز در معرض خطر ابتلا به دیابت بارداری قرار دارید؟ نگران نباشید، کافیست نکات گفته شده در این مقاله را به دقت رعایت کنید.

در پایان می‌توانید تجارب خود را در زمینه دیابت بارداری، با ما و مادران دیگر به اشتراک بگذارید. "گیتی لایف" مشتاقانه منتظر شنیدن تجارب شما در زمان بارداری می‌باشد.