رفلاکس در دوران بارداری عارضه شایعی است که نیمی از زنان در مرحله‌ای از بارداری خود، این مشکل را تجربه می‌کنند و هنگامی که نوزاد متولد می‌شود، به طور معمول از بین می‌رود.

در ادامه این مقاله، به بررسی علل بروز رفلاکس در بارداری و روشهای درمانی آن می‌پردازیم.

ریفلاکس، عارضه شایع در دوران بارداری

رفلاکس معده در بارداری و علائم آن

بازگشت اسید از معده به مری (رفلاکس)، یکی از مشکلات گوارشی است که نیمی از خانم‌های باردار، دچار آن می‌شوند. هنگام رفلاکس، اسید و ترشحات معده به سمت مری برمی‌گردد که این حالت برای خانم‌های باردار ناخوشایند است. 

شاید در ابتدای بارداری، خانم‌ها چنین مشکلی را تجربه نکنند یا به مقدار خفیف این مشکل را داشته باشند ولی به‌ مرور و با گذشت ماه‌های اول بارداری، این مساله می‌تواند شدت پیدا کند.

آن دسته از خانم‌هایی که در بارداری اول دچار مشکل رفلاکس می‌شوند، در بارداری‌های بعدی، احتمال رفلاکس در آنها بیشتر است. در ادامه به برخی از علل رفلاکس در بارداری اشاره کرده‎‌ایم.

  • افزایش فشار

رحم در حال رشد فضای بیشتری را در حفره‎های شکم و لگن اشغال می‌کند. در نتیجه این باعث افزایش فشار داخل این حفره‌ها می‌شود.

افزایش فشار داخل شکم در برابر معده فشار می‌آورد و می‌تواند محتویات معده را به داخل مری منتقل کند و باعث رفلاکس شود.

  • هورمون‌های بارداری

سطح بالای هورمون‌ها که در دوران بارداری طبیعی هستند نیز می‌توانند اثرات نامطلوب داشته باشند. برخی از این اثرات به دستگاه گوارش گسترش می‌یابند.

هورمون‌های بارداری ممکن است اسفنکتر مری (LES) را ضعیف‌تر کنند که منجر به رفلاکس اسید می‌شود. بنابر این رفلاکس اسید در بارداری معمول است.

ریفلاکس، عارضه شایع در دوران بارداری

  • زیاده‌روی در خوردن

تغییرات در اشتها و رژیم غذایی در بارداری برای اکثر زنان باردار معمول و یکی از عواقب ناخوشایند است. این می‌تواند به رفلاکس کمک کند.

گاهی اوقات گرایش به موارد غیر قابل تحمل وجود دارد. هرزه‌خواری که به عنوان پیکا شناخته شده است و ممکن است به کمبود مواد غذایی مرتبط باشد.

  • عدم فعالیت

فعالیت فیزیکی می‌تواند به هضم کمک کند و رفلاکس را کاهش دهد. با این حال، بسیاری از زنان در دوران بارداری به ویژه بعد از غذا فعالیت کمتری دارند.

پیشنهاد مطالعه

ارتباط سبک زندگی مادران باردار با سلامت نوزادان

شایع‌ترین علائم رفلاکس بارداری و درمان آن

شایع‌ترین علائمی که در رابطه با رفلاکس وجود دارد، شامل:

  • طعم اسیدی در دهان و یا احساس سوزش در گلو
  • ترش کردن یا احساس سوزش در قفسه سینه
  • استفراغ یا حالت تهوع
  • درد قفسه سینه یا شکم
  • گلو درد یا صدای گوش خراش در گلو
  • دشواری در بلع
  • سرفه

البته هر فرد می‌تواند به یک یا چند علامت دچار شود و برای این‌که پزشک تشخیص بدهد که فرد دچار رفلاکس است، لازم نیست فرد همه علائم را داشته باشد.

ریفلاکس، عارضه شایع در دوران بارداری

درمان خانگی 

کارهایی وجود دارند که می‌توانید به بهبود علائم ریفلاکس کمک کنند، عبارتنداز:

  • ۳ ساعت پس از خوردن غذا صبر کنید و سپس دراز بکشید.
  • هر روز به جای سه وعده غذایی بزرگ، ۴_۶ وعده غذایی کوچک داشته باشید.
  • لباس‌های تنگ نپوشید.
  • کمتر از ۳ ساعت قبل از خواب چیزی نخورید.
  • از خوردن خوراکی‌هایی که علائم شما را بدتر می‌کنند، اجتناب کنید. این خوراکی‌ها شامل (نوشابه، قهوه، مرکبات، چای، غذاهای چرب و شکلات) هستند.
  • سر تخت خود را حدود ۱۵ تا ۲۰ سانت ارتفاع دهید.
  • به سمت چپ بخوابید. دراز کشیدن به سمت راست معده را در بارداری بالاتر از مری قرار خواهد داد که ممکن است منجر به رفلاکس گردد.
  • بعد از غذا آدامس بدون شکر بجوید. افزایش بزاق می­‌تواند هرگونه اسیدی که وارد مری می­شود را خنثی کند.
  • مقداری عسل را در چای بابونه مخلوط کرده و میل نمایید.
  • ۲ تا ۳ قاشق چای­خوری سرکه سیب را در یک لیوان آب ۸ انس مخلوط کنید و میل نمایید. اعتقاد بر این است که گرچه حتی سرکه سیب اسیدی است اما به تعادل تولید اسید در معده کمک می­کند.
  • زنجبیل یک درمان طبیعی است که به افرادی با ناراحتی معده، تهوع و استفراغ کمک می­کند.
  • زنان باردار نباید سیگار بکشند. سیگار کشیدن علاوه بر آسیب به جنین، اسفنکتر قسمت تحتانی مری را تضعیف می­کند و باعث تشدید ریفلاکس معده می­شود.
  • سعی کنید مقدار نوشیدن مایعات پس از آخرین وعده غذایی در طول روز زیاد نباشد، زیرا هرچه معده خالی­تر باشد احتمال کمتری برای ریفلاکس اسیدی معده وجود خواهد داشت.

پیشنهاد مطالعه

درباره ریفلاکس معده و راه درمان آن بیشتر بدانید

آنتی اسیدهای بدون نسخه مانند (Tums، Rolaids و Maalox) ممکن است به زن باردار در مقابله با علائم رفلاکس کمک کند.

داروهایی که از کربنات کلسیم یا منیزیم ساخته شده­‌اند گزینه­‌های خوبی هستند، هر چند بهتر است در طول سه ماهه آخر بارداری از مصرف منیزیم خودداری کنید، زیرا منیزیم می­‌تواند در انقباضات طول زایمان اختلال ایجاد کند.

بیشتر پزشکان توصیه می‌­کنند که از آنتی ­اسیدهایی که حاوی سطح بالای سدیم هستند پرهیز شود، این آنتی­ اسیدها می‌­توانند منجر به ایجاد مایع درون بافت شوند.

زنان باردار همچنین باید از هرگونه آنتی­ اسیدی که دارای برچسب آلومینیوم است خودداری کنند مانند «هیدروکسید آلومینیوم» یا «کربنات آلومینیوم»، این آنتی­ اسیدها می­‌توانند منجر به ایجاد یبوست در فرد شوند. 

در نهایت باید از داروهایی مانند آلکا سلتزر (Alka-Seltzer) که ممکن است شامل آسپرین باشند دور ماند.

زمان مراجعه به پزشک

اگر هر یک از این علائم را داشته باشید، باید به پزشک خود مراجعه کنید:

  • سردرد، تب، استفراغ یا حالت تهوع با سوزش معده
  • درد شدید قفسه سینه یا سوزش سر دل
  • کاهش وزن بدون دلیل
  • دشواری در بلع
  • دفع مدفوع سیاه
  • استفراغ خونی

سخن پایانی

توصیه می‌شود علاوه بر رعایت موارد گفته شده، تغییر شیوه زندگی در کاهش علائم این بیماری و یا جلوگیری از بروز آن مؤثر است. رفلاکس معده، پیامد خطرناکی برای بارداری نخواهد داشت ولی در موارد شدید آن باید به پزشک مراجعه شود تا از عوارضی مانند آسیب به مری و زخم معده جلوگیری شود.

به نظر شما آیا تغییر در سبک زندگی در کاهش علائم رفلاکس بارداری مؤثر خواهد بود؟

مشتاقانه منتظر شنیدن تجارب و نظرات شما هستیم.